1. Oefenen, waarom eigenlijk?

Een nieuwe leerling vroeg mij eens: “waarom moet ik eigenlijk oefenen?” Hij was gewend dat alles meteen lukte en vond het gek dat dat bij gitaarspelen niet zo werkte. Toen ik verder doorvroeg over wat er dan allemaal meteen bij hem lukte werd al snel duidelijk dat het over spelletjes op zijn computer ging. Niet over sport of over knutselen, want daar ‘hield hij niet van’ en hij ‘kon het ook niet’.

Deze jongen had geen enkele ervaring met lichamelijke activiteiten of iets ambachtelijks met zijn handen; hij was ‘onhandig’ zoals hij zelf zij. Hij had helemaal niet door dat hij goed met computerspelletjes was omdat hij dat al vanaf zijn prille jeugd dagelijks een paar uur had gedaan, dus er al duizenden uren in getraind was, en dat hij dat in feite helemaal niet vanzelf kon. Bovendien doen die spelletjes het alleen maar omdat er knappe programmeurs hun ervaring en expertise in hadden gestoken om die spelletjes te ontwikkelen. Hij deed dus alleen maar datgene waarvan anderen hebben bepaald wat hij met hun producten kon doen.
Kortom, hij was goed in datgene waarin hij ‘geoefend’ was en slecht in datgene waarin hij ‘niet geoefend’ was. Hij gaf zelf het antwoord op zijn vraag.

Als je goed wilt worden in iets dan moet je dat oefenen, trainen, bestuderen, dagelijks in praktijk brengen. ‘Oefening baart kunst’ is al een heel oud gezegde, en dat geldt zeker als je een muziekinstrument als de gitaar wilt leren bespelen.

Maar er is een groot verschil tussen dagelijks een uurtje leuke liedjes op je gitaar spelen en een uur per dag gitaar oefenen. Spelen doe je als je het kunt, maar daarvoor moet je het eerst leren. Je moet jezelf instrumenteigen vaardigheden aanleren en daar ‘handig’ in worden alvorens je ze toe kunt passen in de nummers die je graag wilt spelen.

Er zijn verschillende redenen waarom het, ook voor ervaren gitaristen, nodig is om te oefenen en het evenwicht of combinatie tussen deze verschillende redenen, of waar het zwaartepunt voor jou ligt, hangt af van jouw persoonlijke situatie. De 5 meest algemene redenen waarom je moet oefenen zijn:

  1. Om je musculatuur (je spierapparaat) te ontwikkelen
    Om een muziekinstrument te bespelen heb je veel spieren nodig die niet alleen in hun werking ontwikkeld moeten worden (sterk, soepel en fit), ook het spiergeheugen moet ontwikkeld worden. Je kunt een musicus vergelijken met een (top)atleet. De spieren moeten goed in conditie gebracht en gehouden worden zodat zij hun werk onder alle omstandigheden kunnen uitvoeren (oefenen, spelen, optreden). Musici hebben een fysiek uithoudingsvermogen nodig naast een goede coördinatie, precisie en beheersing om muziek goed uit te kunnen voeren.
  2. Om muzikale concepten te leren kennen
    Veel van het oefenmateriaal dat je gebruikt is ontworpen om je te trainen in een of meer aspecten van je spel. Het is niet de bedoeling om deze stukken, oefeningen of etudes voor publiek te spelen maar je moet het concept begrijpen en hoe ze toe te passen in voordrachtstukken die je wel voor publiek speelt. Als je je hiervan bewust bent tijdens je oefen sessies zul je een grote progressie in je spel doormaken.
  3. Om nieuwe muziek te leren
    Of je nou oefent voor een solo uitvoering, voor een ensemble, of gewoon voor de lol, een groot gedeelte van je oefentijd moet je gebruiken om nieuwe muziekstukken te leren. In een volgend artikel zal ik een aantal suggesties geven hoe je dit zo effectief mogelijk kunt doen.
  4. Voor je plezier
    Plezier hebben in oefenen krijg je door muziek te spelen waar je van houdt en van het gevoel dat je een prestatie aan het leveren bent. Een goede oefensessie behelst dat je kritisch en analytisch bent, en de herhalingen kunnen vervelend, en op zijn minst niet plezierig zijn. Daarom moet je in iedere oefensessie een paar minuten inruimen om iets te spelen wat je werkelijk graag doet.
  5. Omdat het van je docent en/of je ouders moet
    Dit is zo’n beetje de slechtste reden om te oefenen, en als dit de enige reden is dat je oefent moet je echt even het bovenstaande lezen (en ook de volgende artikelen). Als je werkelijk tegenop ziet om te oefenen zal je spel ook niet verbeteren (eerder ga je steeds slechter en moeizamer spelen), en zeg nou zelf, je bent toch ooit op gitaarles gegaan omdat je graag goed wilde leren spelen?